सुरक्षा सरोकार । लुम्बिनी प्रदेश प्रहरीले “सुरक्षाका लागि नवप्रवर्तन” भन्ने नारासहित सुरु गरेको तीनवटा नवीन कार्यक्रमलाई सार्वजनिक सुरक्षाको आधुनिक दृष्टिकोणतर्फको महत्वपूर्ण कदमका रूपमा लिन सकिन्छ। ह्याकफरसेफ्टी ह्याकाथन, शान्ति पदयात्रा र जनचेतना कार्यक्रममार्फत प्रहरीले परम्परागत सुरक्षा अवधारणाभन्दा बाहिर निस्किएर प्रविधि, समुदाय र संवादलाई एउटै प्लेटफर्ममा जोड्ने प्रयास गरेको छ।

बुटवलस्थित प्रहरी तालिम केन्द्रमा ३६ घण्टे ह्याकाथनको उद्घाटनसँगै युवाहरूलाई सार्वजनिक सुरक्षासम्बन्धी वास्तविक समस्याको समाधान खोज्न प्रत्यक्ष रूपमा सहभागी गराउनु विशेष उल्लेखनीय पक्ष हो। शैक्षिक संस्था, प्रविधि क्षेत्र र नवप्रवर्तन समुदायका युवा समूहहरूले साइबर अपराध नियन्त्रण, डिजिटल सुरक्षा, अनुसन्धान सहयोग र सेवा प्रवाह सुधारजस्ता क्षेत्रमा नयाँ सोच प्रस्तुत गर्नु प्रहरी–नागरिक सहकार्यको नयाँ अभ्यास हो। यसले युवाको सिर्जनशीलता मात्र होइन, सामाजिक उत्तरदायित्वप्रतिको उनीहरूको भूमिकालाई पनि अझ सशक्त बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।

त्यस्तै, बुद्ध जन्मस्थल लुम्बिनीबाट सुरु गरिएको शान्ति पदयात्रा केवल औपचारिक कार्यक्रम मात्र नभई शान्ति, सहिष्णुता र सामाजिक सद्भावको सन्देश फैलाउने प्रभावकारी माध्यम बन्न सक्छ। नागरिक समाज, विद्यार्थी, स्थानीय समुदाय र सरोकारवालासँग प्रत्यक्ष संवाद गर्दै “शान्ति केवल प्रहरीको जिम्मेवारी होइन, सम्पूर्ण समाजको साझा दायित्व हो” भन्ने सन्देशलाई व्यवहारमा उतार्ने प्रयास प्रशंसनीय छ।

यसैगरी, बढ्दो साइबर अपराध, लागूऔषध दुरुपयोग, सडक सुरक्षा र आत्महत्या न्यूनीकरणजस्ता संवेदनशील विषयमा केन्द्रित जनचेतना कार्यक्रमले समाजका सबै तहका नागरिकलाई एउटै ठाउँमा ल्याएर सचेतना, संवाद र सहकार्यको वातावरण सिर्जना गर्नेछ। यस्तो अभ्यासले प्रहरी र नागरिकबीचको दूरी घटाउँदै विश्वासको सम्बन्धलाई अझ मजबुत बनाउन मद्दत पुर्‍याउने देखिन्छ।

तीनै कार्यक्रमको साझा उद्देश्य सुरक्षित, सचेत, जिम्मेवार र प्रविधिमैत्री समाज निर्माण गर्नु हो। सुरक्षा निकायले केवल नियन्त्रण र कारबाही मात्र होइन, नवप्रवर्तन, शिक्षा र संवादमार्फत पनि समाज रूपान्तरण गर्न सक्छ भन्ने सन्देश यस पहलले दिएको छ। सफल कार्यान्वयन भएमा लुम्बिनी प्रदेशको यो अभ्यास देशभरका लागि पनि अनुकरणीय मोडेल बन्न सक्नेछ।