सुरक्षा सरोकार — नेपालको राजनीतिक संस्कृतिमा मन्त्रीहरूलाई प्रायः पार्टी कार्यकर्ताले घेरिएको, निवास वा मन्त्रालयमा लाइन लगाएर भेटघाट गर्ने शैलीमा मात्र देखिन्छ। तर आज गृहमन्त्री ओमप्रकाश अर्याल र ऊर्जा मन्त्री कुलमान घिसिङ फिल्डमै खटिँदा देखिएको दृष्य भने असाधारण थियो।

वरिपरि कार्यकर्ताको भीड होइन, प्रत्यक्ष निरीक्षण र छलफलको वातावरण। मन्त्रीहरू सम्बन्धित कर्मचारीहरूको बीचमा पुगेर समस्या सुन्ने, सरोकारवालासँग छलफल गर्ने र समाधानका सम्भावित मार्ग खोज्ने प्रक्रियामा देखिनु—यो नेपाली राजनीतिमा नयाँ अभ्यासको संकेत हो।

यसअघि ‘निरीक्षण’ भन्नासाथ प्रायः औपचारिकतामा सीमित हुने, भाषण र प्रचारमुखी हुने प्रवृत्ति थियो। तर यसपटकको फिल्ड भिजिटले वास्तविकता झल्कायो—जनताको समस्या बुझ्न कुर्सीमा मात्र बस्नुभन्दा फिल्डमा पुग्नु अपरिहार्य छ।

यो शैलीले दुई पक्षीय लाभ दिएको छ। पहिलो, जनतामा विश्वास वृद्धि—मन्त्री आफैं घटनास्थलमा पुग्दा जनतालाई राज्य नजिक आएको अनुभूति हुन्छ। दोस्रो, नीतिगत सुधारमा सहजता—फिल्डमै समस्या देख्दा तत्कालीन समाधानको बाटो खुल्छ र नीतिमा व्यवहारिकता आउँछ।

विदेशी मुलुकमा प्रायः देखिने ‘फिल्ड बेस्ड गभर्नेन्स’ अब नेपालको सन्दर्भमा अभ्यास हुन थालेको देख्दा नागरिकमा आशा जागेको छ। यसलाई निरन्तरता दिन सकियो भने, ‘मन्त्रालयमै कुर्सीमा बस्ने मन्त्री’ होइन, ‘मैदानमा पुग्ने मन्त्री’ भन्ने संस्कार मजबुत हुँदै जानेछ।

अन्ततः, फिल्डमा वा घरदैलोमा पुग्ने यस्तो शैलीलाई सकारात्मक कदम मात्र नभई सुशासनको आधारशिलाका रूपमा लिन सकिन्छ। अब प्रश्न एउटै छ—यो अभ्यास क्षणिक प्रदर्शनमा सीमित हुन्छ कि दीर्घकालीन संस्कार बन्छ? यदि दोस्रो विकल्प रोजियो भने, यही बाटोले ‘सुनौलो नेपाल’ तर्फको यात्रा टाढा छैन।